വാസുമതി നു വാടൻ

ഒരു വീട് എന്നാൽ നാല് ചുവരുകളല്ല, മറിച്ച് ഒരാൾക്ക് സ്വയം നഷ്ടപ്പെടുന്ന ഇടമാണ്; എന്നാൽ അതേ വീട് തന്നെയാണ് ഒരാൾക്ക് സ്വയം കണ്ടെത്താനുള്ള ഒരേയൊരു വഴിയെന്നും വരുന്നത് എത്ര വലിയ വൈരുദ്ധ്യമാണ്! ചുണിലാൽ മഡിയയുടെ ‘Vasumati Nu Vatan’ എന്ന നോവൽ, സ്വാതന്ത്ര്യാനന്തര ഗുജറാത്തിലെ പാരമ്പര്യങ്ങളുടെ ഇരുളടഞ്ഞ ഇടനാഴികളിൽ ശ്വാസംമുട്ടുന്ന വസുമതി എന്ന സ്ത്രീയുടെ കഥയാണ്.

ചുണിലാൽ മഡിയയുടെ രചനയുടെ മിടുക്ക്, ആ വീടിന്റെ അന്തരീക്ഷത്തെ വായനക്കാരിലേക്ക് പകരുന്നതിലാണ്. അടുക്കളയിലെ പുകയുന്ന അടുപ്പിന്റെയും, വിയർത്തൊലിക്കുന്ന ചുവരുകളുടെയും ഗന്ധം നമുക്ക് അനുഭവപ്പെടാം. സരള എന്ന കൂട്ടുകാരിയുമായുള്ള കൂടിക്കാഴ്ചയിലാണ് വസുമതിയുടെ ഉള്ളിലെ കലാകാരി ഉണരുന്നത്. ഭർത്താവ് രമൺലാലിന്റെ കർക്കശമായ വാക്കുകൾ വസുമതിയെ തളർത്താൻ ശ്രമിക്കുമ്പോൾ, അവളുടെ ഉള്ളിലെ വിപ്ലവം പതുക്കെ ചിറക് വിടർത്തുന്നു.

ആ നോവലിലെ ഏറ്റവും തീക്ഷ്ണമായൊരു രംഗമുണ്ട്. രാത്രിക്കാലത്തെ നിശബ്ദതയിൽ, രമൺലാൽ ചോദിക്കുന്നു: “എന്തിനാണ് നീ ഇത്രയും അസ്വസ്ഥയാകുന്നത്? ഈ ജീവിതം നിനക്ക് പര്യാപ്തമല്ലേ?” വസുമതിയുടെ മറുപടി വളരെ പതുക്കെയായിരുന്നു, പക്ഷേ അതിൽ അഗ്നിയുണ്ടായിരുന്നു: “ഈ വീട് എനിക്കൊരു കൂടുപോലുമല്ല, അതൊരു തടവറയാണ്. എന്റെ ആത്മാവ് ഇവിടെ ശ്വാസം മുട്ടുന്നു.” [short pause]

അവളുടെ ഉള്ളിലെ ആകുലതകൾ വായനക്കാരനെ അലോസരപ്പെടുത്തും. താൻ ആരാണ് എന്ന ചോദ്യത്തിന് ഉത്തരം തേടി അവൾ വീടിന്റെ സുരക്ഷിതത്വം ഉപേക്ഷിച്ച് പുറത്തിറങ്ങുന്നു. ജോലി തേടിയുള്ള അലച്ചിലും, ഒടുവിൽ ഒരു എഴുത്തുകാരിയായും അധ്യാപികയായും അവൾ വളരുമ്പോൾ, യഥാർത്ഥ ‘വതൻ’ അഥവാ വീട് എന്നത് ഒരിടമല്ല, അത് സ്വയം സ്വീകരിക്കുന്ന ഒരു അവസ്ഥയാണെന്ന് അവൾ തിരിച്ചറിയുന്നു. [sigh]

ഈ പുസ്തകം പറയുന്നത്, അധികാരം കുടുംബത്തിലായാലും സമൂഹത്തിലായാലും അത് എത്രമാത്രം വ്യക്തിത്വത്തെ അടിച്ചമർത്തുന്നു എന്നതിനെക്കുറിച്ചാണ്. ചുണിലാൽ മഡിയയുടെ ഭാഷ മനോഹരമാണ്, ജീവിതത്തിന്റെ പച്ചയായ സത്യങ്ങളെ അദ്ദേഹം ലളിതമായി വരച്ചുകാട്ടുന്നു. വസുമതിയുടെ ഈ യാത്ര, സ്വന്തം സ്വത്വം തിരയുന്ന ഓരോ മനുഷ്യന്റെയും ഉള്ളിലെ തീപ്പൊരിയാണ്. അവളുടെ ആത്മവിശ്വാസം വായനക്കാരിലേക്ക് പടരുമ്പോൾ, നാമും ചോദിച്ചുപോകും—നമ്മുടെ വീട് എവിടെയാണ്? ആ ചോദ്യത്തിനുള്ള ഉത്തരം തേടി വസുമതിയുടെ ഈ യാത്രയിൽ നമുക്കും പങ്കുചേരാം.