ಝೂಲ್

‘Zool’ ಎಂಬ ಕೃತಿಯು ಕೇವಲ ಒಂದು ಕಾದಂಬರಿಯಲ್ಲ, ಅದು ಭಾರತೀಯ ಮಹಿಳೆಯೊಬ್ಬಳ ಸುಪ್ತ ಚೇತನದ ಅಂತರಾಳವನ್ನು ತೆರೆದಿಡುವ ಒಂದು ಕನ್ನಡಿ. ಆಶಾ ಬಾಗೆ ಅವರು ಬರೆದ ಈ ಕೃತಿಯು, ಸಂಪ್ರದಾಯದ ಚೌಕಟ್ಟಿನಲ್ಲಿ ಬಂಧಿಯಾಗಿರುವ ಸ್ತ್ರೀಯೊಬ್ಬಳ ಮೌನ ಕ್ರೋಧ ಮತ್ತು ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯದ ಹಂಬಲವನ್ನು ಜಗತ್ತಿಗೆ ಪರಿಚಯಿಸಿದ ಕ್ರಾಂತಿಕಾರಿ ಸಾಹಿತ್ಯವಾಗಿದೆ.

ಕಥೆಯ ಕೇಂದ್ರಬಿಂದು ವೇಣು. ಮಧ್ಯವಯಸ್ಸಿನ ಅವಳ ದಿನಚರಿ ಅಡುಗೆಮನೆಯ ಹಬೆ ಮತ್ತು ಗೃಹಿಣಿಯ ಜವಾಬ್ದಾರಿಗಳ ಸುತ್ತಲೇ ಸುತ್ತುತ್ತದೆ. ಒಂದು ಮಧ್ಯಾಹ್ನ, ಮನೆಯ ಕಿಟಕಿಯಿಂದ ಬರುವ ಮಸುಕಾದ ಬೆಳಕು ಕೋಣೆಯ ಗೋಡೆಗಳ ಮೇಲಿನ ಹಳೆಯ ಬಣ್ಣದೊಂದಿಗೆ ಬೆರೆತಿದೆ; ಆಗ ಅಲ್ಲಿಗೆ ಪ್ರವೇಶಿಸುವ ಡಾ. ಅಜಿತ್‌ನ ವ್ಯಕ್ತಿತ್ವವು ವೇಣುವಿನ ಬದುಕಿನಲ್ಲಿ ಬಿರುಗಾಳಿಯನ್ನೇ ಎಬ್ಬಿಸುತ್ತದೆ. [short pause]

ಆಶಾ ಬಾಗೆ ಅವರ ಬರವಣಿಗೆಯಲ್ಲಿ ಒಂದು ವಿಶೇಷವಾದ ಸೂಕ್ಷ್ಮತೆಯಿದೆ. “ನನ್ನ ಅಸ್ತಿತ್ವ ಕೇವಲ ಈ ನಾಲ್ಕು ಗೋಡೆಗಳ ನಡುವೆ ಮಾತ್ರವೇ?” ಎಂಬ ವೇಣುವಿನ ಆಂತರಿಕ ಪ್ರಶ್ನೆಯೇ ಈ ಕೃತಿಯ ಜೀವಾಳ. ಅಜಿತ್‌ಗೆ ತನ್ನ ಮನಸ್ಸನ್ನು ತೆರೆದಿಟ್ಟಾಗ, ಆತ ಅವಳನ್ನು ತಿರಸ್ಕರಿಸುತ್ತಾನೆ. ಆ ಕ್ಷಣದ ನೋವು, ಒಬ್ಬ ಮಹಿಳೆ ತನಗಾಗಿ ತಾನೇ ಬದುಕಬೇಕಾದ ಅನಿವಾರ್ಯತೆಯನ್ನು ಮನಗಾಣಿಸುತ್ತದೆ. [medium pause]

ನನಗೆ ನೆನಪಿರುವ ಒಂದು ದೃಶ್ಯವಿದೆ. ಅಜಿತ್ ಎದುರು ನಿಂತು ವೇಣು ಹೇಳುತ್ತಾಳೆ, “ನನ್ನ ಕಲ್ಪನೆಗಳು ಕೇವಲ ಕನಸಲ್ಲ, ಅವು ನನ್ನ ಬದುಕಿನ ಹಕ್ಕಿನ ಭಾಗ.” ಆಕೆಯ ಧ್ವನಿಯಲ್ಲಿನ ನಡುಕ ಕ್ರಮೇಣ ಆತ್ಮವಿಶ್ವಾಸವಾಗಿ ಬದಲಾಗುತ್ತದೆ.

ಈ ಕೃತಿಯ ಸಾರವೇನು ಗೊತ್ತೇ? ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯವೆಂಬುದು ಯಾರೋ ನೀಡುವ ಭಿಕ್ಷೆಯಲ್ಲ, ಅದು ತನ್ನನ್ನು ತಾನು ಒಪ್ಪಿಕೊಳ್ಳುವುದರಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ಸ್ವತಂತ್ರವಾಗಿ ಚಿಂತಿಸುವುದರಲ್ಲಿ ಅಡಗಿದೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಈ ಕಾದಂಬರಿ ಅತ್ಯಂತ ಪರಿಣಾಮಕಾರಿಯಾಗಿ ಹೇಳುತ್ತದೆ. [sigh]

ಆಶಾ ಬಾಗೆ ಅವರ ಭಾಷಾ ಶೈಲಿ ಬಹಳ ಸುಂದರವಾಗಿದೆ; ಜೀವನದ ಸಂಕೀರ್ಣತೆಯನ್ನು ಅವರು ಚಿತ್ರಿಸುವ ರೀತಿ ಅದ್ಭುತ. ಒಂದು ಕಡೆ ಅವರು ಬರೆಯುತ್ತಾರೆ, “ನದಿ ತನ್ನ ಹಾದಿಯನ್ನು ಕಂಡುಕೊಳ್ಳುವಾಗ ಕಲ್ಲುಗಳನ್ನು ದೂಡುತ್ತದೆಯೇ ಹೊರತು, ಅವುಗಳ ಜೊತೆ ಕಾದಾಡುವುದಿಲ್ಲ.”