ಫಕೀರಾ

ಅಣ್ಣಾ ಭಾವು ಸಾಠೆ ಅವರು ಬರೆದ ‘Fakira’ ಕಾದಂಬರಿಯು ಕೇವಲ ಒಂದು ಕಥೆಯಲ್ಲ, ಅದೊಂದು ಸಾಕ್ಷಾತ್ ಇತಿಹಾಸದ ಕಿಚ್ಚು. ಬಹುಶಃ ನಿಮಗೆ ತಿಳಿದಿರಲಿಕ್ಕಿಲ್ಲ, ಈ ಕಾದಂಬರಿಯನ್ನು ರಚಿಸುವಾಗ ಸಾಠೆಯವರು ತಾವು ಅನುಭವಿಸಿದ ಸಾಮಾಜಿಕ ತಾರತಮ್ಯವನ್ನೇ ಅಕ್ಷರ ರೂಪಕ್ಕೆ ಇಳಿಸಿದ್ದರು, ಅದಕ್ಕಾಗಿಯೇ ಈ ಪುಸ್ತಕ ಇಂದಿಗೂ ಮಹಾರಾಷ್ಟ್ರದ ದಲಿತ ಸಾಹಿತ್ಯದ ಪವಿತ್ರ ಗ್ರಂಥಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿದೆ.

[short pause]

ಮಹಾರಾಷ್ಟ್ರದ ಬಿಸಿಲು ಕಾಯುವ ಮಣ್ಣಿನ ವಾಸನೆ, ಹಸಿವು ಮತ್ತು ಹತಾಶೆಯ ನಡುವೆ ಬೆಳೆದ ಫಕೀರನ ಬದುಕು ಒಂದು ಅಗ್ನಿಪರೀಕ್ಷೆ. ಬ್ರಿಟಿಷರ ದಬ್ಬಾಳಿಕೆ ಮತ್ತು ಜಮೀನ್ದಾರರ ಕ್ರೂರತೆ ಅವನನ್ನು ಸುಮ್ಮನೆ ಕೂರಲು ಬಿಡುವುದಿಲ್ಲ. ಅಣ್ಣಾ ಭಾವು ಸಾಠೆಯವರ ಬರವಣಿಗೆಯಲ್ಲಿ ಒಂದು ಅದ್ಭುತವಾದ ಶಕ್ತಿಯಿದೆ; ಅವರು ಕೇವಲ ಘಟನೆಗಳನ್ನು ವಿವರಿಸುವುದಿಲ್ಲ, ಪಾತ್ರಗಳ ನೋವನ್ನು ನಮ್ಮ ಎದೆಗೆ ತಾಗಿಸುತ್ತಾರೆ.

ಒಂದು ದೃಶ್ಯವನ್ನು ನೆನಪಿಸಿಕೊಳ್ಳಿ. ಕತ್ತಲೆಯಾದ ರಾತ್ರಿ, ಗುಡಿಸಲಿನ ಒಳಗೆ ಮಣ್ಣಿನ ದೀಪದ ಬೆಳಕು ಮಿನುಗುತ್ತಿದೆ. ಹೊರಗೆ ಮಳೆ ಬಂದು ಮಣ್ಣಿನ ಹದವಾದ ವಾಸನೆ ಬರುತ್ತಿದೆ. ಫಕೀರ ತನ್ನ ಗುಂಪಿನವರೊಂದಿಗೆ ಕುಳಿತಿದ್ದಾನೆ. ಅವರ ಕಣ್ಣುಗಳಲ್ಲಿ ಸಿಟ್ಟು, ಆದರೆ ಧೈರ್ಯವಿದೆ. ಫಕೀರ ಹೇಳುತ್ತಾನೆ: “ನಮಗೆ ಬೇಕಾಗಿರುವುದು ಕೇವಲ ಅನ್ನವಲ್ಲ, ನಮ್ಮ ಸ್ವಾಭಿಮಾನ.” [medium pause] ಆ ಕ್ಷಣದಲ್ಲಿ ಅವನ ದ್ವನಿ ಒಂದು ಗರ್ಜನೆಯಂತೆ ಕೇಳಿಸುತ್ತದೆ. ಮತ್ತೊಬ್ಬ ಪಾತ್ರ ಕೇಳುತ್ತಾನೆ, “ನೀನು ಸಾಯಲು ಹೆದರುವುದಿಲ್ಲವೇ ಫಕೀರ?” ಅದಕ್ಕೆ ಅವನು ನಗುತ್ತಾ, “ಬಾಳುವಾಗ ಬಾಗಿದವರು ಸತ್ತ ಮೇಲೆ ಹೇಗೆ ಬದುಕಬಲ್ಲರು?” ಎನ್ನುತ್ತಾನೆ.

ಫಕೀರನ ಅಂತರಾಳದ ಈ ಮಾತುಗಳು ಅಧಿಕಾರಶಾಹಿಯ ವಿರುದ್ಧದ ಯುದ್ಧದ ಘೋಷಣೆಗಳು. ಅಣ್ಣಾ ಭಾವು ಸಾಠೆ ಅವರು ಬರೆದ ಈ ಕಾದಂಬರಿಯ ಅಡಗಿರುವ ಸತ್ಯವೇನೆಂದರೆ, ಶೋಷಣೆ ಎಲ್ಲಿರುತ್ತದೋ ಅಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿಭಟನೆ ಅನಿವಾರ್ಯ. ಅವರ ಭಾಷಾ ಶೈಲಿ ಬಹಳ ಸರಳ, ಆದರೆ ಪ್ರತಿಯೊಂದು ವಾಕ್ಯವೂ ಚಾಕುವಿನಂತೆ ಹರಿತವಾಗಿದೆ. [sigh]

ಫಕೀರನ ಬಂಧನ ಮತ್ತು ಅವನ ಮರಣದಂಡನೆಯ ದೃಶ್ಯವನ್ನು ಓದುತ್ತಿರುವಾಗ, ಜಗತ್ತು ನಿಂತುಹೋಗುತ್ತದೆ. ಫಕೀರ ಕೇವಲ ಒಬ್ಬ ವ್ಯಕ್ತಿಯಲ್ಲ, ಅವನು ಒಂದು ಶಕ್ತಿ. ಕೊನೆಯಲ್ಲಿ, ಫಕೀರನಿಗೆ ಸಿಕ್ಕ ಆ ನ್ಯಾಯದ ಅರ್ಥವೇನು? ಕೇವಲ ಮರಣವೋ ಅಥವಾ ಅಮರತ್ವವೋ? [long pause] ಈ ಪ್ರಶ್ನೆಗೆ ಉತ್ತರ ಸಿಗಬೇಕಾದರೆ, ನೀವು ‘Fakira’ ದ ಪುಟಗಳನ್ನು ತೆರೆಯಲೇಬೇಕು. ಅನ್ಯಾಯದ ವಿರುದ್ಧ ಹೋರಾಡುವ ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬನೂ ಒಮ್ಮೆಯಾದರೂ ಓದಲೇಬೇಕಾದ ಕಾದಂಬರಿ ಇದು.