ਸਲੋਕ ਫਰੀਦ
ਵੱਲੋਂ ਸ਼ੇਖ ਫਰੀਦ (ਬਾਬਾ ਫਰੀਦ)
ਸਾਰਿਕਾ ਐਪ ਡਾਊਨਲੋਡ ਕਰੋ
ਸਾਰਿਕਾ ਐਪ ਡਾਊਨਲੋਡ ਕਰੋ
ਸਲੋਕ ਫਰੀਦ
Bhakti Yoga is a profound exploration of the path of devotion, presenting love, surrender, and spiritual discipline through the teachings of Swami Vivekananda.
ਇਸ ਕਿਤਾਬ ਬਾਰੇ
12ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਸੂਫੀ ਸੰਤ ਸ਼ੇਖ ਫਰੀਦ ਦੁਆਰਾ 10 ਡੂੰਘੇ ਭਗਤੀ ਭਰੇ ਸਲੋਕਾਂ ਦਾ ਸੰਗ੍ਰਹਿ। ਇਹ ਰਚਨਾ ਮੌਤ, ਜੀਵਨ ਦੀ ਨਾਸ਼ਵਾਨਤਾ ਅਤੇ ਅਧਿਆਤਮਿਕਤਾ ਦੀ ਲੋੜ ਦੇ ਵਿਸ਼ਿਆਂ ਦੀ ਪੜਚੋਲ ਕਰਦੀ ਹੈ।
ਮੁੱਖ ਸਮਝ
ਇਹ ਕਿੰਨੀ ਅਜੀਬ ਗੱਲ ਹੈ ਕਿ ਮੌਤ ਬਾਰੇ ਸੋਚਣਾ, ਅਸਲ ਵਿੱਚ ਜਿਊਣ ਦੀ ਕਲਾ ਸਿੱਖਣ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਸਾਧਨ ਬਣ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਬਾਰ੍ਹਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਸੂਫੀ ਸੰਤ ਸ਼ੇਖ ਫਰੀਦ (ਬਾਬਾ ਫਰੀਦ) ਸਾਨੂੰ ਇਹ ਸਿਖਾਉਂਦੇ ਹਨ ਕਿ ਜਦੋਂ ਅਸੀਂ ਇਹ ਸਮਝ ਲੈਂਦੇ ਹਾਂ ਕਿ ਸਾਹਾਂ ਦੀ ਪੂੰਜੀ ਖਤਮ ਹੋਣ ਵਾਲੀ ਹੈ, ਤਾਂ ਹੀ ਸਾਡੇ ਜੀਵਨ ਵਿੱਚ ਅਸਲ ਸੁਹਜ ਅਤੇ ਨਿਮਰਤਾ ਪੈਦਾ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।
ਇਸ ਕਿਤਾਬ, ‘Shalok Farid’ ਦਾ ਮੁੱਖ ਸਾਰ ਇਹ ਹੈ: ਦੁਨੀਆਂ ਦੇ ਮੋਹ ਤੋਂ ਉੱਪਰ ਉੱਠ ਕੇ, ਪ੍ਰਮਾਤਮਾ ਨਾਲ ਜੁੜਨਾ ਅਤੇ ਹਰ ਜੀਵ ਵਿੱਚ ਉਸਦਾ ਨੂਰ ਦੇਖਣਾ ਹੀ ਇਨਸਾਨੀ ਜੀਵਨ ਦਾ ਅਸਲੀ ਮੰਤਵ ਹੈ।
ਸ਼ੇਖ ਫਰੀਦ (ਬਾਬਾ ਫਰੀਦ) ਆਪਣੀ ਰਚਨਾ ਵਿੱਚ ਲਿਖਦੇ ਹਨ: “ਫਰੀਦਾ ਜਿ לוਇਐ ਕੰਮਿ ਵਿਗੜੈ ਸਾਹਿਬੁ ਤੋਟੈ ਨਾਹਿ॥” ਭਾਵ, ਜੇਕਰ ਅਸੀਂ ਕਿਸੇ ਦਾ ਦਿਲ ਦੁਖਾਉਂਦੇ ਹਾਂ, ਤਾਂ ਅਸੀਂ ਅਸਲ ਵਿੱਚ ਉਸ ਰੱਬ ਦਾ ਘਰ ਢਾਹ ਰਹੇ ਹੁੰਦੇ ਹਾਂ ਜੋ ਹਰ ਇਨਸਾਨ ਦੇ ਅੰਦਰ ਵਸਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਸੋਚ ਸਾਨੂੰ ਸਿਖਾਉਂਦੀ ਹੈ ਕਿ ਦਇਆ ਕੋਈ ਚੋਣ ਨਹੀਂ, ਬਲਕਿ ਰੂਹਾਨੀਅਤ ਦੀ ਪਹਿਲੀ ਸ਼ਰਤ ਹੈ। ਉਹ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਨੂੰ ਇੱਕ ਅਜਿਹੀ ਨਦੀ ਵਾਂਗ ਦੇਖਦੇ ਹਨ ਜੋ ਲਗਾਤਾਰ ਵਹਿ ਰਹੀ ਹੈ, ਜਿੱਥੇ ਸਮਾਂ ਕਦੇ ਵਾਪਸ ਨਹੀਂ ਮੁੜਦਾ। [short pause]
ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਇੱਕ ਹੋਰ ਅਮਰ ਕਥਨ ਹੈ: “ਫਰੀਦਾ ਕਾਲੇ ਮੈਂਡੇ ਕੱਪੜੇ ਕਾਲਾ ਮੈਂਡਾ ਵੇਸੁ॥ ਗੁਨਹੀ ਭਰਿਆ ਮੈ ਫਿਰਾ ਲੋਕੁ ਕਹੈ ਦਰਵੇਸੁ॥” ਇੱਥੇ ਉਹ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਇੱਕ ਸਾਧਾਰਨ ਇਨਸਾਨ ਵਜੋਂ ਪੇਸ਼ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਜੋ ਦਿਖਾਵੇ ਤੋਂ ਉੱਪਰ ਉੱਠ ਕੇ ਆਪਣੇ ਅੰਦਰਲੇ ਹਨੇਰੇ ਨੂੰ ਸਾਫ਼ ਕਰਨ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ। [sigh]
ਕਈ ਵਾਰ ਸਵਾਲ ਉੱਠਦਾ ਹੈ ਕਿ ਕੀ ਅੱਜ ਦੀ ਤੇਜ਼-ਰਫਤਾਰ ਦੁਨੀਆਂ ਵਿੱਚ ਇਹ ਸਿੱਖਿਆਵਾਂ ਪ੍ਰਾਸੰਗਿਕ ਹਨ? ਸ਼ੇਖ ਫਰੀਦ (ਬਾਬਾ ਫਰੀਦ) ਦਾ ਜਵਾਬ ਸਾਫ ਹੈ—ਜਿੰਨਾ ਚਿਰ ਮਨੁੱਖੀ ਮਨ ਵਿੱਚ ਲਾਲਚ ਅਤੇ ਹੰਕਾਰ ਹੈ, ਉੰਨਾ ਚਿਰ ਨਿਮਰਤਾ ਦਾ ਇਹ ਰਾਹ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਲੋੜ ਰਹੇਗਾ। ਉਹ ਕੋਈ ਦਾਰਸ਼ਨਿਕ ਨਹੀਂ, ਸਗੋਂ ਇੱਕ ਅਨੁਭਵੀ ਰੂਹ ਹਨ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਜੀਵਨ ਦੇ ਹਰ ਪੜਾਅ ਨੂੰ ਡੂੰਘਾਈ ਨਾਲ ਦੇਖਿਆ ਹੈ।
‘Shalok Farid’ ਸਿਰਫ਼ ਸ਼ਬਦਾਂ ਦਾ ਸੰਗ੍ਰਹਿ ਨਹੀਂ, ਇਹ ਮੌਤ ਦੀ ਅਟੱਲਤਾ ਨੂੰ ਸਮਝ ਕੇ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਨੂੰ ਸੁੰਦਰ ਬਣਾਉਣ ਦੀ ਇੱਕ ਅਧਿਆਤਮਿਕ ਯਾਤਰਾ ਹੈ। ਕੀ ਤੁਸੀਂ ਆਪਣੀ ਆਤਮਾ ਦੇ ਇਸ ਸਫ਼ਰ ਲਈ ਤਿਆਰ ਹੋ?