ਸਾਡੇ ਤਾਰਿਆਂ ਵਿੱਚ ਨੁਕਸ

ਕੀ ਮੌਤ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਵੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਨੂੰ ਪੂਰਾ ਜੀਇਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਭਾਵੇਂ ਉਹ ਸਮਾਂ ਬਹੁਤ ਹੀ ਸੀਮਤ ਕਿਉਂ ਨਾ ਹੋਵੇ? ਜੌਨ ਗ੍ਰੀਨ ਦੀ ਕਿਤਾਬ “The Fault in Our Stars” ਇਸੇ ਸਵਾਲ ਦਾ ਇੱਕ ਦਰਦਨਾਕ ਪਰ ਖੂਬਸੂਰਤ ਜਵਾਬ ਹੈ।

ਕਹਾਣੀ ਹੈਜ਼ਲ ਗ੍ਰੇਸ ਲੈਂਕਾਸਟਰ ਦੀ ਹੈ, ਜੋ ਫੇਫੜਿਆਂ ਦੇ ਕੈਂਸਰ ਨਾਲ ਜੂਝ ਰਹੀ ਹੈ। ਉਸਦੀ ਦੁਨੀਆ ਹਸਪਤਾਲ ਦੀਆਂ ਕੰਧਾਂ ਅਤੇ ਆਕਸੀਜਨ ਦੇ ਸਿਲੰਡਰਾਂ ਤੱਕ ਸੀਮਤ ਹੈ। ਫਿਰ ਉਸਦੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਵਿੱਚ ਆਉਂਦਾ ਹੈ ਅਗਸਤਸ ਵਾਟਰਸ। ਉਹ ਇੱਕ ਅਜਿਹਾ ਮੁੰਡਾ ਹੈ ਜੋ ਕੈਂਸਰ ਨੂੰ ਮਾਤ ਦੇ ਚੁੱਕਿਆ ਹੈ, ਪਰ ਉਸਦੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਅਨੋਖੀ ਚਮਕ ਹੈ।

ਇੱਕ ਦ੍ਰਿਸ਼ ਕਦੇ ਨਹੀਂ ਭੁੱਲਦਾ: ਐਮਸਟਰਡਮ ਵਿੱਚ ਐਨੀ ਫਰੈਂਕ ਦੇ ਘਰ ਦੀ ਤੰਗ ਪੌੜੀਆਂ ਚੜ੍ਹਦਿਆਂ, ਹੈਜ਼ਲ ਸਾਹ ਲੈਣ ਲਈ ਸੰਘਰਸ਼ ਕਰ ਰਹੀ ਹੈ। [short pause] ਹਵਾ ਵਿੱਚ ਪੁਰਾਣੀ ਇਮਾਰਤ ਦੀ ਸਿੱਲ੍ਹ ਅਤੇ ਇਤਿਹਾਸ ਦੀ ਭਾਰੀ ਚੁੱਪ ਘੁਲੀ ਹੋਈ ਹੈ। ਜਦੋਂ ਉਹ ਉੱਪਰ ਪਹੁੰਚਦੇ ਹਨ, ਅਗਸਤਸ ਹੌਲੀ ਜਿਹੀ ਉਸਦਾ ਹੱਥ ਫੜਦਾ ਹੈ—ਇੱਕ ਪਲ ਜੋ ਸਿਰਫ਼ ਪਿਆਰ ਦਾ ਨਹੀਂ, ਸਗੋਂ ਦੋ ਰੂਹਾਂ ਦੇ ਆਪਸੀ ਮਿਲਾਪ ਦਾ ਹੈ। ਉਹ ਕਹਿੰਦਾ ਹੈ, “ਮੈਂ ਤੇਰੇ ਨਾਲ ਪਿਆਰ ਕਰਦਾ ਹਾਂ, ਅਤੇ ਮੈਂ ਜਾਣਦਾ ਹਾਂ ਕਿ ਪਿਆਰ ਇੱਕ ਚੀਕ ਹੈ ਜੋ ਖਲਾਅ ਵਿੱਚ ਗੁੰਮ ਹੋ ਜਾਵੇਗੀ।”

ਇਸ ਕਿਤਾਬ ਦਾ ਅਸਲ ਤੱਤ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਕੈਂਸਰ ਬਾਰੇ ਨਹੀਂ, ਸਗੋਂ ਪਿਆਰ ਅਤੇ ਅਹਿਸਾਸ ਬਾਰੇ ਹੈ। ਜੌਨ ਗ੍ਰੀਨ ਦੀ ਲਿਖਣੀ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਅਜੀਬ ਜਾਦੂ ਹੈ। ਉਹ ਲਿਖਦੇ ਹਨ, “ਕੁਝ ਅਨੰਤ (infinity) ਦੂਜਿਆਂ ਨਾਲੋਂ ਵੱਡੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ।” ਇਹ ਵਾਕ ਦੱਸਦਾ ਹੈ ਕਿ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਦੀ ਲੰਬਾਈ ਨਹੀਂ, ਉਸਦੀ ਡੂੰਘਾਈ ਮਾਇਨੇ ਰੱਖਦੀ ਹੈ।

ਹੈਜ਼ਲ ਡਰਦੀ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਇੱਕ ‘ਗ੍ਰੇਨੇਡ’ ਹੈ ਜੋ ਕਿਸੇ ਦਿਨ ਫਟ ਜਾਵੇਗਾ ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਪਿੱਛੇ ਸਿਰਫ਼ ਤਬਾਹੀ ਛੱਡੇਗਾ। ਪਰ ਅਗਸਤਸ ਉਸਨੂੰ ਸਿਖਾਉਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਦੁੱਖ ਨੂੰ ਚੁਣਨਾ ਹੀ ਅਸਲ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਹੈ। [sigh]

ਕੀ ਅਗਸਤਸ ਆਪਣੀ ਆਖਰੀ ਇੱਛਾ ਪੂਰੀ ਕਰ ਸਕੇਗਾ? ਕੀ ਹੈਜ਼ਲ ਉਸਦੇ ਜਾਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਵੀ ਖੁਦ ਨੂੰ ਸੰਭਾਲ ਸਕੇਗੀ? “The Fault in Our Stars” ਪੜ੍ਹਨਾ ਇੱਕ ਅਜਿਹਾ ਅਨੁਭਵ ਹੈ ਜੋ ਤੁਹਾਨੂੰ ਰੋਣ ਲਈ ਮਜਬੂਰ ਕਰੇਗਾ ਅਤੇ ਨਾਲ ਹੀ ਜਿਉਣ ਦੀ ਨਵੀਂ ਤਾਕਤ ਵੀ ਦੇਵੇਗਾ।