ಸೇವಾ ಸದನ್
ಮೂಲಕ ಮುನ್ಷಿ ಪ್ರೇಮಚಂದ್
ಸೇವಾ ಸದನ್
Bhakti Yoga is a profound exploration of the path of devotion, presenting love, surrender, and spiritual discipline through the teachings of Swami Vivekananda.
ಈ ಪುಸ್ತಕದ ಬಗ್ಗೆ
ಮೂಲತಃ ಉರ್ದುವಿನಲ್ಲಿ ‘ಬಜಾರ್-ಎ-ಹುಸ್ನ್’ ಎಂದು ಬರೆಯಲಾದ ‘ಸೇವಾ ಸದನ್’, ಮುನ್ಷಿ ಪ್ರೇಮಚಂದ್ ಅವರ ಪ್ರಮುಖ ಕಾದಂಬರಿಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿದೆ. ಹಿಂದಿಯಲ್ಲಿ ಪ್ರಕಟವಾದ ಇದು, ಮಧ್ಯಮ ವರ್ಗದ ಮಹಿಳೆ ಸುಮನ್ ಅವರ ಪ್ರಯಾಣವನ್ನು ಅನುಸರಿಸುತ್ತದೆ.
ಪ್ರಮುಖ ಒಳನೋಟಗಳು
ಒಂದು ಸಮಾಜವು ಸ್ತ್ರೀಯೊಬ್ಬಳ ಮೌಲ್ಯವನ್ನು ಅವಳ ಚಾರಿತ್ರ್ಯದ ಅಳತೆಗೋಲಿನಿಂದಲೇ ಏಕೆ ನಿರ್ಧರಿಸುತ್ತದೆ? ತನ್ನ ಬದುಕಿನ ನಿಯಂತ್ರಣ ಕಳೆದುಕೊಂಡ ಕ್ಷಣದಲ್ಲಿ, ಒಬ್ಬಳು ಹೆಣ್ಣು ತನ್ನ ಅಸ್ತಿತ್ವವನ್ನು ಮರುಸ್ಥಾಪಿಸಿಕೊಳ್ಳುವುದು ಸಾಧ್ಯವೇ? ಮುನ್ಷಿ ಪ್ರೇಮ್ಚಂದ್ ಅವರ “Seva Sadan” ಈ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳಿಗೆ ಉತ್ತರವನ್ನು ಹುಡುಕುವ ಒಂದು ಸಾಹಸಮಯ ಪಯಣ.
ಕಥೆಯ ನಾಯಕಿ ಸುಮನ್. ಆಕೆಯ ಬದುಕು ಒಂದು ಸುಂದರ ಕನಸಿನಂತೆ ಪ್ರಾರಂಭವಾಗಿ, ಸಮಾಜದ ಕ್ರೂರ ವಾಸ್ತವತೆಗಳ ನಡುವೆ ಚೂರುಚೂರಾಗುತ್ತದೆ. ತನ್ನ ಪತಿಯ ಭ್ರಷ್ಟತೆಯಿಂದಾಗಿ ಬೀದಿಗೆ ಬಿದ್ದ ಸುಮನ್, ಅನಿವಾರ್ಯವಾಗಿ ವೇಶ್ಯಾವಾಟಿಕೆಯ ಕತ್ತಲೆಯ ಬದುಕಿಗೆ ತಳ್ಳಲ್ಪಡುತ್ತಾಳೆ. ಅಲ್ಲಿನ ಕೋಣೆಯಲ್ಲಿ ದೀಪದ ಬೆಳಕು ಗೋಡೆಗಳ ಮೇಲೆ ನರ್ತಿಸುತ್ತಿದೆ. ಚಿನ್ನದ ಆಭರಣಗಳ ಜಿಂ-ಜಿಂ ಶಬ್ದ, ಹೂವುಗಳ ಮಂದ ಸುಗಂಧ, ಆದರೆ ಗಾಳಿಯಲ್ಲಿ ಆಕೆಯ ಮನಸ್ಸಿನ ನೋವು ಮತ್ತು ಏಕಾಂತದ ತೀವ್ರತೆ ದಟ್ಟವಾಗಿದೆ. ಆಕೆಯ ಕಣ್ಣುಗಳಲ್ಲಿ ಅಳಿದುಹೋದ ಗೌರವದ ಹುಡುಕಾಟವಿದೆ. [ಸಣ್ಣ ವಿರಾಮ]
ಮುನ್ಷಿ ಪ್ರೇಮ್ಚಂದ್ ಬರೆಯುತ್ತಾರೆ: “ಮಾನವನ ಘನತೆ ಅವನ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಯ ಮೇಲೆ ಅವಲಂಬಿತವಾಗಿಲ್ಲ, ಅದು ಅವನ ಅಂತಃಕರಣದ ಶುದ್ಧತೆಯಲ್ಲಿದೆ.” ಈ ಸಾಲು ಕಾದಂಬರಿಯ ಆತ್ಮ. ಸುಮನ್ ತನ್ನ ಬದುಕಿನ ಅತಿದೊಡ್ಡ ಹೋರಾಟದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ, ತನ್ನ ಮನಸ್ಸಿನಲ್ಲಿಯೇ ಹೀಗೆಂದು ಯೋಚಿಸುತ್ತಾಳೆ: “ಈ ಭೋಗದ ಬದುಕು ನನಗೆ ಬೇಕೇ? ಇಲ್ಲ, ನಾನು ನನ್ನ ಅಸ್ತಿತ್ವವನ್ನು ಅಳವಡಿಸಿಕೊಳ್ಳಬಲ್ಲ ಒಂದು ಸ್ವತಂತ್ರ ದ್ವೀಪವಾಗಬೇಕು.”
ವಿನಯ ಎಂಬ ಆದರ್ಶವಾದಿ ವ್ಯಕ್ತಿಯ ಭೇಟಿಯ ನಂತರ, ಸುಮನ್ ಬದುಕಿನಲ್ಲಿ ಬದಲಾವಣೆಯ ಗಾಳಿ ಬೀಸುತ್ತದೆ. ಆಕೆ ಕೇವಲ ಬದುಕುಳಿಯುವುದಲ್ಲ, ಬದಲಾಗಿ ಇತರ ಮಹಿಳೆಯರಿಗೆ ಆಶ್ರಯ ನೀಡುವ ‘Seva Sadan’ ಎಂಬ ಸಂಸ್ಥೆಯನ್ನು ಕಟ್ಟಿ ಸಮಾಜದ ಕಣ್ಣು ತೆರೆಸುತ್ತಾಳೆ. ಮುನ್ಷಿ ಪ್ರೇಮ್ಚಂದ್ ಇಲ್ಲಿ ಸಮಾಜದ ದ್ವಂದ್ವಗಳನ್ನು, ಪುರುಷ ಪ್ರಧಾನ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ಸೋಗಲಾಡಿತನವನ್ನು ಬಟ್ಟಬಯಲು ಮಾಡುತ್ತಾರೆ. [ಉಹಮ್] ಭಾಷೆಯ ಹರಿವು ಮತ್ತು ಪಾತ್ರಗಳ ಆಂತರ್ಯದ ಸೂಕ್ಷ್ಮತೆಯನ್ನು ಹಿಡಿದಿಡುವ ಪ್ರೇಮ್ಚಂದ್ ಅವರ ಶೈಲಿ ಸಾಟಿಯಿಲ್ಲದ್ದು.
ಸಾವಿರಾರು ಕಷ್ಟಗಳ ನಡುವೆ, ಸುಮನ್ ತನ್ನ ಗೌರವವನ್ನು ಮರಳಿ ಗಳಿಸುತ್ತಾಳೋ ಅಥವಾ ಸಮಾಜದ ಪೂರ್ವಾಗ್ರಹಗಳು ಆಕೆಯನ್ನು ದಹಿಸುತ್ತವೆಯೋ? ಆಕೆಯ ಈ ದ್ವಂದ್ವದ ಪಯಣದ ಕೊನೆಯಲ್ಲಿ ಆಕೆ ಏನು ಕಂಡುಕೊಳ್ಳುತ್ತಾಳೆ? ಈ ಕಥೆಯು ಕೇವಲ ಒಂದು ಸ್ತ್ರೀಯ ಕಥೆಯಲ್ಲ, ಅದು ನಮ್ಮ ಸಮಾಜದ ಪ್ರತಿಬಿಂಬ. ಈ ಅದ್ಭುತ ಕಾದಂಬರಿಯನ್ನು ಪೂರ್ತಿಯಾಗಿ ಓದುವ ತವಕ ನಿಮ್ಮಲ್ಲಿ ಹುಟ್ಟುತ್ತದೆಯಲ್ಲವೇ? [ನಿಟ್ಟುಸಿರು]