ಸುಂದರಿ

ಒಂದೊಮ್ಮೆ ನಿಮ್ಮ ಜೀವನವು ಕೇವಲ ಒಂದು ಕ್ಷಣದಲ್ಲಿ ಕಸಿದುಕೊಳ್ಳಲ್ಪಟ್ಟರೆ, ನಿಮ್ಮ ಗುರುತು, ನಿಮ್ಮ ಮನೆಯ ಸೌಖ್ಯ ಮತ್ತು ನಿಮ್ಮ ಗೌರವ ಎಲ್ಲವೂ ಮಣ್ಣು ಪಾಲಾದರೆ, ನೀವು ಆ ಬೂದಿಯಿಂದ ಮತ್ತೆ ಹೇಗೆ ಎದ್ದು ನಿಲ್ಲುತ್ತೀರಿ? ಕಲ್ಪಿಸಿಕೊಳ್ಳಿ, ಹದಿನೆಂಟನೇ ಶತಮಾನದ ಆ ಅರಾಜಕತೆಯ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ, ಮೊಘಲರ ಕ್ರೌರ್ಯದ ನಡುವೆ ಸಿಲುಕಿದ ಸುಂದರಿಯ ಕಥೆ ಇದು.

ಭಾಯಿ ವೀರ್ ಸಿಂಗ್ ಅವರ ‘Sundri’ ಕೃತಿಯು ಕೇವಲ ಒಂದು ಐತಿಹಾಸಿಕ ಕಾದಂಬರಿಯಲ್ಲ; ಅದು ಆತ್ಮದ ಅಗ್ನಿ ಪರೀಕ್ಷೆ. ಒಂದು ದೃಶ್ಯವನ್ನು ನೆನಪಿಸಿಕೊಳ್ಳಿ: ಕಾಡಿನ ಕತ್ತಲೆಯಲ್ಲಿ, ಮೈ ನಡುಗಿಸುವ ಚಳಿಯ ನಡುವೆ, ಸುಂದರಿ ತನ್ನ ಹಿಂದಿನ ಬದುಕಿನ ನೆನಪುಗಳನ್ನು ಕಳಚುತ್ತಾಳೆ. ಅವಳ ಸುತ್ತಲಿನ ಹಸಿರು ಎಲೆಗಳ ಮೇಲೆ ರಾತ್ರಿಯ ಮಂಜು ಹನಿಯುತ್ತಿದೆ. ದೂರದಲ್ಲಿ ಸಿಖ್ ಯೋಧರ ಅಶ್ವದಳದ ಸದ್ದು. ಭಾಯಿ ವೀರ್ ಸಿಂಗ್ ಬರೆಯುತ್ತಾರೆ, “ಅವಳ ಕಣ್ಣುಗಳಲ್ಲಿ ಈಗ ಭಯವಿಲ್ಲ, ಬದಲಾಗಿ ದೃಢನಿಶ್ಚಯದ ಕಿಡಿಯಿದೆ.”

ಒಂದು ನಿರ್ಣಾಯಕ ಸಂಭಾಷಣೆಯಲ್ಲಿ, ಸರ್ದಾರ್ ಶ್ಯಾಮ್ ಸಿಂಗ್ ಅವಳನ್ನು ಕೇಳುತ್ತಾರೆ: “ಮಗಳೇ, ಈ ಕತ್ತಿ ಹಿಡಿಯುವುದು ನಿನ್ನ ಕೈಗಳಿಗೆ ಭಾರವಲ್ಲವೇ?” ಅದಕ್ಕೆ ಸುಂದರಿ ಉತ್ತರಿಸುತ್ತಾಳೆ: “ಈ ಕತ್ತಿ ನನ್ನ ಅಸ್ಮಿತೆ, ನನ್ನ ನಂಬಿಕೆ ಮತ್ತು ನನ್ನ ಜನರ ರಕ್ಷಣೆಯ ಕವಚ.” [short pause] ಅವಳ ಈ ಆಂತರಿಕ ಮಂಥನವು, ಒಬ್ಬ ಅಬಲೆಯು ಹೇಗೆ ಧರ್ಮ ಮತ್ತು ಧೈರ್ಯದ ಸಂಕೇತವಾಗಿ ಬದಲಾಗುತ್ತಾಳೆ ಎಂಬುದನ್ನು ತೋರಿಸುತ್ತದೆ. ಅವಳ ಭಯ, ತನ್ನ ಕುಟುಂಬದ ಘನತೆ ಕಳೆದುಕೊಳ್ಳುವ ಆತಂಕ, ಮತ್ತು ಕೊನೆಗೆ ಸಿಖ್ ಧರ್ಮದ ಮೌಲ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ಅವಳು ಕಂಡುಕೊಳ್ಳುವ ಶಾಂತಿ—ಇವೆಲ್ಲವೂ ಓದುಗನ ಎದೆಯನ್ನು ತಟ್ಟುತ್ತವೆ.

ಈ ಕಾದಂಬರಿಯ ಅಂತರಾರ್ಥವು ವ್ಯಕ್ತಿಯೊಬ್ಬನ ತ್ಯಾಗದ ಮೂಲಕ ಹೇಗೆ ಸಮಾಜದ ಸ್ವಾಭಿಮಾನವನ್ನು ಎತ್ತಿ ಹಿಡಿಯಬಹುದು ಎಂಬುದಾಗಿದೆ. [sigh] ಭಾಯಿ ವೀರ್ ಸಿಂಗ್ ಅವರ ಬರಹದ ವಿಶೇಷತೆಯೆಂದರೆ, ಅವರು ಪರಿಸ್ಥಿತಿಯನ್ನು ವಿವರಿಸುವ ಬಗೆ. ಅವರ ಭಾಷೆ ಎಷ್ಟು ಸುಂದರ ಎಂದರೆ, ಓದುತ್ತಿರುವಾಗ ನಾವು ಆ ಯುದ್ಧಭೂಮಿಯಲ್ಲಿಯೇ ನಿಂತಂತೆ ಭಾಸವಾಗುತ್ತದೆ. “ನಂಬಿಕೆಯು ಕತ್ತಿಗಿಂತ ಹರಿತವಾದದ್ದು,” ಎಂಬುದು ಅವರ ಬರಹದ ಸಾರ.

ಸುಂದರಿಯು ತನ್ನ ಜೀವವನ್ನೇ ಪಣಕ್ಕಿಟ್ಟು, ತನ್ನ ಸಹೋದರರನ್ನು ಕಾಪಾಡಲು ಮಾಡುವ ಆ ಅಂತಿಮ ಹೋರಾಟ—ಅದು ಕೇವಲ ಯುದ್ಧವಲ್ಲ, ಅದು ಅವಳ ಪವಿತ್ರ ಸಮರ್ಪಣೆ. ಆಕೆ ಬದುಕಿನ ಮೌಲ್ಯವನ್ನು ಮರಣದಲ್ಲಿ ಕಾಣುತ್ತಾಳೆಯೇ? ಅವಳ ಈ ಧೀರ ಪಯಣವು ನಿಮ್ಮನ್ನು ಕೊನೆಯ ಪುಟದವರೆಗೆ ಅತೀವ ಕುತೂಹಲದಿಂದ ಹಿಡಿದಿಟ್ಟುಕೊಳ್ಳುತ್ತದೆ. ಆ ಕತ್ತಿಯ ಸದ್ದು, ಆ ಧೀರ ಕಥನ ಮತ್ತು ಆ ಅಚಲ ನಂಬಿಕೆಯನ್ನು ಅರಿಯಲು ‘Sundri’ಯನ್ನು ಓದಲೇಬೇಕು.