ಯುಗಂಧರ

ಒಂದು ಕ್ಷಣ ಕಲ್ಪಿಸಿಕೊಳ್ಳಿ, ಭಗವಾನ್ ಶ್ರೀಕೃಷ್ಣನಿಗೆ ಎದುರಾಗಿ ನಿಂತು, ಅವನ ಕಣ್ಣುಗಳಲ್ಲಿನ ದೈವಿಕ ಶಾಂತಿಯನ್ನು ಮೀರಿ ಮನುಷ್ಯನೊಬ್ಬನ ಅತೀವ ಯಾತನೆಯನ್ನು ಕಾಣುತ್ತಿರುವ ಗಾಂಧಾರಿಯ ದೃಶ್ಯ. ಆಕೆಯ ಕಣ್ಣಿಗೆ ಕಟ್ಟಿದ ಪಟ್ಟಿ ಕಳಚಿದಾಗ ಕಾಣುವುದು ಕುರುಕ್ಷೇತ್ರದ ರಕ್ತಸಿಕ್ತ ಮೈದಾನವಲ್ಲ, ಬದಲಿಗೆ ತನ್ನ ನೂರು ಪುತ್ರರ ಸಾವಿಗೆ ಸಾಕ್ಷಿಯಾಗಿ ನಿಂತ ಆ ಒಬ್ಬ ವ್ಯಕ್ತಿಯ ಅನಿವಾರ್ಯತೆ.

ಶಿವಾಜಿ ಸಾವಂತ್ ಅವರ ‘Yugandhar’ ಕಾದಂಬರಿಯು ಕೃಷ್ಣನನ್ನು ಕೇವಲ ದೇವರೆಂದು ಪೂಜಿಸುವುದಿಲ್ಲ, ಬದಲಿಗೆ ಕಾಲದ ಚಕ್ರವನ್ನು ತನ್ನ ಹೆಗಲ ಮೇಲೆ ಹೊತ್ತೊಯ್ಯುವ ಒಬ್ಬ ಸಾಮಾನ್ಯ ಮನುಷ್ಯನಾಗಿ ನಮ್ಮ ಮುಂದಿಡುತ್ತದೆ. [short pause]

ನಾನು ಮರೆಯಲಾಗದ ಒಂದು ದೃಶ್ಯವಿದೆ. ಕುರುಕ್ಷೇತ್ರದ ಯುದ್ಧ ಮುಗಿದಿದೆ. ಕೃಷ್ಣನು ಏಕಾಂಗಿಯಾಗಿ ಬಂದು ಕುಂತಿಯನ್ನು ಭೇಟಿಯಾಗುತ್ತಾನೆ. ಆ ತಾಯಿಯ ಮನಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ದಶಕಗಳಿಂದ ಕಾಡುತ್ತಿದ್ದ ಕರ್ಣನ ಸತ್ಯ ಹೊರಬರುತ್ತದೆ. ಆ ಕ್ಷಣದ ತೀವ್ರತೆ ಎಂತಹದ್ದೆಂದರೆ, ಆಕಾಶದ ಕತ್ತಲೆಯಲ್ಲಿಯೂ ಕೃಷ್ಣನ ಮುಖದಲ್ಲಿನ ಮೌನವು ಒಂದು ದೊಡ್ಡ ಬಿರುಗಾಳಿಯ ಮುನ್ಸೂಚನೆಯಂತೆ ಭಾಸವಾಗುತ್ತದೆ. ಆತ ಕೇಳುತ್ತಾನೆ, “ಧರ್ಮದ ಸ್ಥಾಪನೆಗೆ ಕೊಡುವ ಬೆಲೆ, ನನ್ನ ಈ ಜೀವದ ಒಂಟಿತನವೇ?”

ಈ ಪುಸ್ತಕದ ಅಂತರಾಳದಲ್ಲಿ ಹುದುಗಿರುವ ಸತ್ಯವೇನೆಂದರೆ, ಅಧಿಕಾರ ಮತ್ತು ಧರ್ಮದ ನಡುವಿನ ಹಗ್ಗಜಗ್ಗಾಟದಲ್ಲಿ ಮನುಷ್ಯನಾದವನು ತನ್ನ ಪ್ರೀತಿಪಾತ್ರರನ್ನು ಕಳೆದುಕೊಳ್ಳುವ ಅನಿವಾರ್ಯತೆ. ಶಿವಾಜಿ ಸಾವಂತ್ ಅವರ ಬರವಣಿಗೆಯಲ್ಲಿ ಒಂದು ಅದ್ಭುತವಾದ ಶಕ್ತಿಯಿದೆ. ಅವರು ಬಳಸುವ ಭಾಷೆ ಎಷ್ಟು ತೀಕ್ಷ್ಣವೆಂದರೆ, “ಕೃಷ್ಣನು ಕೇವಲ ಯುದ್ಧದ ಸೂತ್ರಧಾರಿಯಲ್ಲ, ಬದಲಿಗೆ ಇತಿಹಾಸದ ರಥದ ಚಕ್ರಕ್ಕೆ ತನ್ನನ್ನೇ ಅರಗಿಸಿಕೊಂಡವನು” ಎಂಬ ಸಾಲು ಓದುಗನ ಮನಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಆಳವಾಗಿ ಉಳಿಯುತ್ತದೆ.

ಈ ಕಾದಂಬರಿಯು ಮನುಷ್ಯನ ದುರಾಸೆ, ಪ್ರೀತಿ ಮತ್ತು ಸಾವಿನ ನಡುವಿನ ಸೂಕ್ಷ್ಮ ಗೆರೆಯನ್ನು ಅಗೆದು ತೋರಿಸುತ್ತದೆ. ಸಾವಂತ್ ಅವರು ಕೃಷ್ಣನ ವ್ಯಕ್ತಿತ್ವವನ್ನು ಹದಿಮೂರು ವಿಭಿನ್ನ ದೃಷ್ಟಿಕೋನಗಳಿಂದ ವಿಶ್ಲೇಷಿಸುವಾಗ, ಓದುಗನಿಗೆ ದೈವತ್ವದ ನಿಜವಾದ ಅರ್ಥ ಹೊಳೆಯುತ್ತದೆ. [sigh]

ಅಂತಿಮವಾಗಿ ‘Yugandhar’ ಕೇವಲ ಮಹಾಭಾರತದ ಕಥೆಯಲ್ಲ; ಇದು ನಮ್ಮೆಲ್ಲರೊಳಗಿರುವ ಕೃಷ್ಣನನ್ನು ಹುಡುಕುವ ಅನ್ವೇಷಣೆ. ಕೃಷ್ಣನ ಈ ಬದುಕಿನ ಪಯಣವು ನಿಮ್ಮನ್ನು ಎಲ್ಲಿಗೆ ಕರೆದೊಯ್ಯುತ್ತದೆ? ಆ ಕೊನೆಯ ನಗು ಮತ್ತು ಯದುವಂಶದ ವಿನಾಶದ ನಡುವಿನ ಆ ರಹಸ್ಯವನ್ನು ಅರಿಯಲು, ಈ ಪುಟಗಳನ್ನು ನೀವು ಒಮ್ಮೆ ಓದಲೇಬೇಕು.