മൃത്യുഞ്ജയ്

മഹാഭാരതം എന്ന ഇതിഹാസത്തെ കേവലം ഒരു യുദ്ധകഥയായോ ധർമ്മാധർമ്മങ്ങളുടെ പോരാട്ടമായോ മാത്രം കാണുന്ന രീതിയെ ‘മൃത്യുഞ്ജയ’ എന്ന ഈ കൃതി എന്നെന്നേക്കുമായി മാറ്റിമറിച്ചു. കർണ്ണൻ എന്ന കഥാപാത്രത്തെ, വിധി നിശ്ചയിച്ച ദുരന്ത നായകനിൽ നിന്നും സ്വന്തം കർമ്മം കൊണ്ട് വിധിയെ വെല്ലുവിളിച്ച ഒരു സൂര്യതേജസ്സായി ഷിവാജി സാവന്ത് ഇവിടെ പുനർനിർമ്മിക്കുന്നു.

ഹസ്തിനപുരിലെ ആ രംഗം ഓർക്കുക. അസ്ത്രവിദ്യയിൽ അർജ്ജുനൻ തന്റെ പാടവം തെളിയിക്കുമ്പോൾ, സദസ്സിനു നടുവിലേക്ക് ഒരു തേജസ്വിയായ യുവാവ് കടന്നുവരുന്നു. [short pause] വായുവിൽ അന്ന് ഉണങ്ങിപ്പൊടിഞ്ഞ മണ്ണും പൂമാലകളുടെ ഗന്ധവും നിറഞ്ഞിരുന്നു. സൂര്യന്റെ തീക്ഷ്ണമായ പ്രകാശം ആ മുഖത്ത് പതിക്കുമ്പോൾ, ഒരു തേരാളിയുടെ പുത്രനെന്ന് മുദ്രകുത്തപ്പെട്ടവന്റെ കണ്ണുകളിൽ അപമാനത്തിന്റെ കനലല്ല, മറിച്ച് അജയ്യമായ ആത്മവിശ്വാസമാണ് ജ്വലിക്കുന്നത്. ദുര്യോധനൻ അവനെ അരികിലേക്ക് വിളിക്കുന്നു. ആ സൗഹൃദത്തിന്റെ തുടക്കത്തിൽ തന്നെ തന്റെ ഭാവിയിലെ ദുരന്തത്തിന്റെ നിഴൽ കർണ്ണൻ കാണുന്നുണ്ടായിരുന്നു.

അവിടെയാണ് ഈ നോവലിന്റെ കരുത്ത്. “എന്റെ ജന്മം എന്റേതല്ല, പക്ഷേ എന്റെ കർമ്മം എന്റെ മാത്രം” എന്ന് കർണ്ണൻ ഉള്ളാലെ ഉരുവിടുന്നുണ്ട്. [medium pause] ഷിവാജി സാവന്ത് കർണ്ണന്റെ മനോവ്യാപാരങ്ങളെ വരച്ചുകാട്ടുന്നത് അതീവ ഹൃദ്യമായാണ്. തന്റെ ജാതിയെച്ചൊല്ലിയുള്ള പരിഹാസങ്ങളെ അവൻ നേരിടുന്നത് ആയുധം കൊണ്ടല്ല, മറിച്ച് അചഞ്ചലമായ ഔദാര്യം കൊണ്ടാണ്. “സൂര്യനെപ്പോലും ജയിക്കാൻ കഴിയാത്തവൻ, സ്വന്തം നിഴലിനെ തോൽപ്പിക്കാൻ ശ്രമിക്കുന്നു” എന്ന വരികളിൽ നോവലിസ്റ്റിന്റെ ആഖ്യാനശൈലി അതിന്റെ ഔന്നത്യത്തിലെത്തുന്നു.

ഇതൊരു ഇതിഹാസ പുനർവായന മാത്രമല്ല, മറിച്ച് ഒരു മനുഷ്യൻ ലോകത്തോട് നടത്തുന്ന വലിയൊരു വാഗ്വാദമാണ്. അധികാരത്തിന്റെ പക്ഷത്ത് നിൽക്കുന്നവരല്ല, മറിച്ച് അപമാനിക്കപ്പെട്ടവന്റെ പക്ഷത്ത് നിന്ന് ധർമ്മത്തെ പുനർനിർവചിക്കുന്നവനാണ് യഥാർത്ഥ വീരൻ എന്ന് ഈ പുസ്തകം വാദിക്കുന്നു. യുദ്ധഭൂമിയിൽ, തേര് ചെളിയിൽ പുതയുമ്പോൾ, [long pause] അർജ്ജുനന്റെ അമ്പുകൾക്ക് മുന്നിൽ കർണ്ണൻ നിൽക്കുന്നു. ഭയമല്ല, മറിച്ച് തന്റെ ജീവിതം പൂർണ്ണതയിലെത്തിയെന്ന തിരിച്ചറിവാണ് ആ കണ്ണുകളിൽ. ഈ ജീവിതത്തിന്റെ ബാക്കി ഭാഗം വായിക്കുമ്പോൾ, ആരും ചോദിച്ചുപോകും; സത്യത്തിൽ ആരാണ് ജയിച്ചത്? ഭൗതികമായ വിജയമോ അതോ മൃത്യുവിനെ അതിജീവിച്ച ആ കർണ്ണഹൃദയമോ?