ಎನಿಪ್ಪಾಡಿಕಲ್

ಮಾನವನ ಅಂತಃಸತ್ವವು ಅಧಿಕಾರದ ಮೆಟ್ಟಿಲುಗಳ ಮೇಲೆ ಹೇಗೆ ಒಂದೊಂದಾಗಿ ಉದುರಿ ಹೋಗುತ್ತದೆ ಎಂಬುದನ್ನು ತೋರಿಸಿಕೊಟ್ಟಿರುವ ಏಕೈಕ ಕಾದಂಬರಿ ‘Enippadikal’. ಇದು ಕೇವಲ ಕಥೆಯಲ್ಲ, ಬದಲಾಗಿ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯಾನಂತರದ ಭಾರತದ ನೈತಿಕ ಪತನದ ಕನ್ನಡಿ. ಕಾಕಾನಾಡನ್ ಅವರ ಈ ಕೃತಿಯು ಅಧಿಕಾರದ ಮೋಹದಲ್ಲಿ ಮನುಷ್ಯನು ತನ್ನನ್ನು ತಾನು ಹೇಗೆ ಕಳೆದುಕೊಳ್ಳುತ್ತಾನೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಬೆತ್ತಲಾಗಿಸುತ್ತದೆ.

ಕಥೆಯ ನಾಯಕ ಶ್ರೀಧರನ್. ಸರ್ಕಾರಿ ಕಚೇರಿಯ ಆ ಮಂಕಾದ ಬೆಳಕಿನಲ್ಲಿ, ಹಳೆಯ ಕಡತಗಳ ವಾಸನೆಯ ನಡುವೆ ಆತ ನಿಂತಿದ್ದಾನೆ. ಗೋಡೆಗಳ ಮೇಲೆ ಹರಡಿರುವ ಜೇಡರ ಬಲೆಗಳು, ಅವನ ಬದುಕಿನ ಸುತ್ತ ಹೆಣೆದಿರುವ ಜಾಲದ ಸಂಕೇತದಂತಿವೆ. [short pause] ತೀವ್ರವಾದ ಭ್ರಷ್ಟಾಚಾರದ ಸುಳಿಗೆ ಸಿಲುಕಿದ ಶ್ರೀಧರನ್, ತನ್ನ ಆದರ್ಶಗಳನ್ನು ಒಂದೊಂದಾಗಿ ಬಲಿ ಕೊಡುವ ಕ್ಷಣಗಳು ಅತ್ಯಂತ ನೋವಿನಿಂದ ಕೂಡಿದವು.

ಒಂದು ದೃಶ್ಯವನ್ನು ನೆನಪಿಸಿಕೊಳ್ಳಿ. ಮೇಲಧಿಕಾರಿಯೊಬ್ಬ ಶ್ರೀಧರನ್ನನ್ನು ಕರೆದು ಕೇಳುತ್ತಾನೆ: “ಶ್ರೀಧರನ್, ನೀನು ಬದುಕಬೇಕೋ ಅಥವಾ ಆದರ್ಶಗಳನ್ನು ಕಾಯಬೇಕೋ?” ಆ ಪ್ರಶ್ನೆಯ ಧ್ವನಿಯಲ್ಲಿದ್ದ ಕಠೋರತೆ, ಶ್ರೀಧರನ್ನನ ಮನಸ್ಸಿನಲ್ಲಿದ್ದ ಅಂತರಾಳದ ಕದನಕ್ಕೆ ಸಾಕ್ಷಿಯಾಗುತ್ತದೆ. ಶ್ರೀಧರನ್ ತನ್ನೊಳಗೆ ಹೀಗೆಂದುಕೊಳ್ಳುತ್ತಾನೆ: “ನಾನು ಏಣಿಯನ್ನೇರುತ್ತಿದ್ದೇನೆಯೇ ಅಥವಾ ಪಾತಾಳಕ್ಕೆ ಕುಸಿಯುತ್ತಿದ್ದೇನೆಯೇ?” [medium pause] ಅವನಿಗೆ ಅರಿವಾಗುವ ಹೊತ್ತಿಗೆ ಬಹಳ ತಡವಾಗಿತ್ತು. ಅಧಿಕಾರದ ಶೃಂಗವನ್ನು ತಲುಪಿದರೂ, ಅಲ್ಲಿ ಆತನಿಗೆ ಸಿಕ್ಕಿದ್ದು ಕೇವಲ ಬೌದ್ಧಿಕ ಮತ್ತು ಭಾವನಾತ್ಮಕ ಒಂಟಿತನ ಮಾತ್ರ.

ಕಾಕಾನಾಡನ್ ಅವರ ಭಾಷಾ ಶೈಲಿ ಬಹಳ ವಿಶೇಷ. ವಾಸ್ತವ ಮತ್ತು ಮಾನಸಿಕ ಸಂಘರ್ಷಗಳನ್ನು ಅವರು ಹೆಣೆಯುವ ರೀತಿಯೇ ಅದ್ಭುತ. ಅವರ ಬರವಣಿಗೆಯಲ್ಲಿ ಒಂದು ವಾಕ್ಯವಿದೆ: “ಅಧಿಕಾರ ಎನ್ನುವುದು ಅಗ್ನಿ, ಅದನ್ನು ಹಿಡಿದವನ ಕೈ ಸುಡುವುದು ಖಚಿತ, ಆದರೆ ಸುಡುತ್ತಿರುವುದೇ ಒಂದು ಸುಖ ಎಂದುಕೊಳ್ಳುವ ಭ್ರಮೆ ಮಾತ್ರ ಭಯಾನಕ.” [sigh]

ಈ ಕಾದಂಬರಿಯ ಅಡಗಿರುವ ಸತ್ಯವೇನೆಂದರೆ, ವ್ಯವಸ್ಥೆಯು ಮನುಷ್ಯನನ್ನು ಕೆಡಿಸುವುದಲ್ಲ, ಬದಲಾಗಿ ತನ್ನೊಳಗೆ ಅಡಗಿರುವ ಅಸಹಾಯಕತೆಯನ್ನು ಹೇಗೆ ಅಸ್ತ್ರವನ್ನಾಗಿ ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳುತ್ತದೆ ಎಂಬುದೇ ಈ ಕೃತಿಯ ತಿರುಳು. [long pause]

ಕೊನೆಯಲ್ಲಿ, ಶ್ರೀಧರನ್ ಒಬ್ಬಂಟಿಯಾಗಿ ಕುಳಿತು ಯೋಚಿಸುತ್ತಾನೆ. ಅವನ ಪತನವು ಕೇವಲ ವೃತ್ತಿಜೀವನದ್ದಲ್ಲ, ಅದು ಮನುಷ್ಯನ ಆತ್ಮದ ವಿಘಟನೆಯೂ ಹೌದು. ಆಳವಾದ ಮೌನದಲ್ಲಿ, ಅವನು ಹುಡುಕುತ್ತಿರುವ ಆ ಒಂದೇ ಒಂದು ಸತ್ಯವೇನು? ಆತನ ಪಶ್ಚಾತ್ತಾಪವು ನಿಜವಾಗಿಯೂ ವಿಮೋಚನೆಯಾಗುತ್ತದೆಯೇ? ಈ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳಿಗೆ ಉತ್ತರ ಸಿಗಬೇಕಾದರೆ, ನೀವು ‘Enippadikal’ ಅನ್ನು ಓದಲೇಬೇಕು. ಇದು ನಿಮ್ಮನ್ನು ಖಂಡಿತವಾಗಿಯೂ ಕಾಡುತ್ತದೆ.