द 5 सेकंड रूल

केवळ पाच सेकंदांचा विचार तुमच्या आयुष्याला पूर्णपणे बदलून टाकू शकतो, कारण कृती आणि संकोच यांमधील अंतर फक्त पाच सेकंदांचे असते. मे रॉबिन्स लिखित “The 5 Second Rule” हे पुस्तक मानवी स्वभावातील सर्वात मोठ्या शत्रूवर—म्हणजेच अतिविचार करण्याच्या सवयीवर—एक अत्यंत प्रभावी उपाय देते. १२ वर्षांच्या मुलाला समजेल अशा भाषेत सांगायचे तर, जेव्हा तुम्हाला एखादी चांगली गोष्ट करण्याची इच्छा होते, तेव्हा ती लगेच करण्यासाठी ५-४-३-२-१ असे उलटे मोजून लगेच कामाला लागणे म्हणजेच हे पुस्तक.

मे रॉबिन्स या एक नामवंत मोटिव्हेशनल स्पीकर आहेत, ज्यांनी स्वतःच्या आयुष्यातील निराशेच्या काळातून बाहेर पडण्यासाठी या नियमाचा शोध लावला. त्या लिहितात, “जर तुम्ही तुमच्या ध्येयावर कृती करण्यासाठी पाच सेकंदांपेक्षा जास्त वेळ लावला, तर तुमचे मेंदू त्या विचाराला मारून टाकतो.” हे विधान महत्त्वाचे आहे कारण आपला मेंदू आपल्याला सुरक्षित ठेवण्यासाठी नवीन बदल करण्यापासून रोखतो.

या पुस्तकात रॉबिन्स तीन मुख्य दावे मांडतात. पहिले, ५-४-३-२-१ ही पद्धत मेंदूच्या ‘प्रीफ्रंटल कॉर्टेक्स’ला सक्रिय करते, ज्यामुळे आपण भावनेच्या आहारी न जाता तर्कसंगत निर्णय घेऊ शकतो. दुसरे, चिंता आणि उत्साह यांमधील शारीरिक संवेदना सारख्याच असतात; त्यामुळे घाबरण्याऐवजी आपण ती ऊर्जा ‘उत्साह’ म्हणून वापरू शकतो. तिसरे, आत्मविश्वास ही जन्मतः येणारी देणगी नसून ती छोट्या-छोट्या कृतींतून घडणारी एक सवय आहे.

काही टीकाकारांचे असे म्हणणे आहे की, केवळ मोजणी केल्याने समस्या सुटत नाहीत. मात्र, रॉबिन्स यांचे म्हणणे आहे की, हा नियम समस्या सोडवण्यासाठी नाही, तर स्वतःला त्या कृतीपर्यंत पोहोचवण्यासाठीचा एक ‘स्टार्टिंग रिचुअल’ आहे.

आयुष्यातील प्रत्येक क्षण हा एक नवीन संधी असतो, पण आपण विचार करण्यातच वेळ घालवतो. मे रॉबिन्स यांच्या मते, महानता ही काही निवडक लोकांकडे नसते, ती प्रत्येकामध्ये लपलेली असते. फक्त ती बाहेर काढण्यासाठी एका ५-४-३-२-१ च्या धक्क्याची गरज असते. [short pause] तुम्हाला तुमच्या स्वप्नांच्या आणि तुमच्यामधील अंतराचे हे पाच सेकंद आता कसे पार करायचे आहेत? हे जाणून घेण्यासाठी आणि स्वतःच्या आयुष्यावर ताबा मिळवण्यासाठी “The 5 Second Rule” नक्की वाचा.