ಜನ್ಮಭೂಮಿಯ ಮಣ್ಣು

ಧೂಳು ತುಂಬಿದ ಭಾವನಗರದ ರಸ್ತೆಗಳಲ್ಲಿ ಸೂರ್ಯನ ಬಿಸಿಲು ಕಿರುಚುತ್ತಿದೆ. ದೂರದಲ್ಲಿ ಬ್ರಿಟಿಷ್ ಪೋಲೀಸರ ಬೂಟುಗಳ ಸದ್ದು ಕೇಳಿಸುತ್ತಿದೆ. ಅರ್ಜುನನ ಕೈಯಲ್ಲಿ ಗಾಂಧೀಜಿಯವರ ಅಹಿಂಸೆಯ ಮಂತ್ರವಿದೆ, ಆದರೆ ಎದೆಯಲ್ಲಿ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯದ ಜ್ವಾಲೆ ಕುದಿಯುತ್ತಿದೆ. ಲಕ್ಷ್ಮೀಯ ಕಣ್ಣುಗಳಲ್ಲಿ ಈಗ ಕೇವಲ ಅಳು ಇಲ್ಲ, ಬದಲಾಗಿ ತನ್ನ ನಾಡನ್ನು ರಕ್ಷಿಸುವ ದೃಢ ಸಂಕಲ್ಪವಿದೆ. ಈ ದೃಶ್ಯವೇ ಜವೇರಿಚಂದ್ ಮೇಘಾಣಿಯವರ “Janmabhoomi Ni Mati” ಕಾದಂಬರಿಯ ಆತ್ಮ.

ನಾನು ಮರೆಯಲಾಗದ ಒಂದು ಸಂಭಾಷಣೆ ಇಲ್ಲಿದೆ. ಜೈಲಿನ ಕತ್ತಲೆಯ ಕೋಣೆಯಲ್ಲಿ ಅರ್ಜುನ ಲಕ್ಷ್ಮೀಯನ್ನು ಕೇಳುತ್ತಾನೆ: “ನಮ್ಮ ಮಣ್ಣು ನಮ್ಮನ್ನು ಕೇಳುತ್ತಿದೆ, ನಾವು ಇನ್ನು ಎಷ್ಟು ಕಾಲ ಮೌನವಾಗಿರಬೇಕು?” ಅದಕ್ಕೆ ಲಕ್ಷ್ಮೀ ಉತ್ತರಿಸುತ್ತಾಳೆ, “ಮೌನವೇ ಅತಿದೊಡ್ಡ ಶಸ್ತ್ರವಾಗಬಹುದು, ಅರ್ಜುನ. ನಮ್ಮ ಚರಕದ ದಾರವೇ ನಾಳೆಯ ಬ್ರಿಟಿಷ್ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯದ ಸಂಕೋಲೆಗಳನ್ನು ಮುರಿಯಲಿದೆ.”

ಈ ಕಾದಂಬರಿಯು ಕೇವಲ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಸಂಗ್ರಾಮದ ಕಥೆಯಲ್ಲ. ಇದು ಮಣ್ಣಿನ ಋಣವನ್ನು ತೀರಿಸುವ ಒಂದು ಮಹಾಕಾವ್ಯ. ಜವೇರಿಚಂದ್ ಮೇಘಾಣಿಯವರು ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಪಾತ್ರದ ಆಂತರಿಕ ತುಮುಲಗಳನ್ನು ಅದ್ಭುತವಾಗಿ ಚಿತ್ರಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಅರ್ಜುನನಿಗೆ ತನ್ನ ಮನೆಯವರನ್ನು ಬಿಟ್ಟು ದೇಶಕ್ಕಾಗಿ ದುಮುಕುವಾಗ ಆಗುವ ನೋವು, ಲಕ್ಷ್ಮೀಯಲ್ಲಿ ಅಡಗಿದ್ದ ನಾಯಕತ್ವದ ಗುಣಗಳು—ಇವೆಲ್ಲವೂ ಓದುಗನ ಮನಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಸಜೀವವಾಗಿ ಉಳಿಯುತ್ತವೆ.

“Janmabhoomi Ni Mati” ಕಾದಂಬರಿಯ ಹೂರಣ ಇಷ್ಟೇ; ಅಧಿಕಾರಶಾಹಿಯ ದರ್ಪದ ಮುಂದೆ, ಸಾಮಾನ್ಯ ಮನುಷ್ಯನ ಆತ್ಮಗೌರವ ಮತ್ತು ಮಣ್ಣಿನ ಮೇಲಿನ ಪ್ರೀತಿ ಹೇಗೆ ವಿಜಯ ಸಾಧಿಸುತ್ತದೆ ಎಂಬುದೇ ಈ ಕೃತಿಯ ತಿರುಳು. ಲೇಖಕರ ಶೈಲಿ ಎಷ್ಟು ಸರಳವೋ ಅಷ್ಟೇ ಆಳವಾಗಿದೆ. ಅವರು ಬರೆಯುತ್ತಾರೆ: “ದೇಶವು ಕೇವಲ ಭೂಮಿಯ ತುಂಡಲ್ಲ, ಅದು ಜನರ ರಕ್ತ ಮತ್ತು ಬೆವರಿನಿಂದ ಪವಿತ್ರವಾದ ಒಂದು ಜೀವಂತ ಅಸ್ತಿತ್ವ.”

[uhm] ಈ ಕಥೆಯು ಇಂದಿಗೂ ಪ್ರಸ್ತುತ. ಇದು ಕೇವಲ ಇತಿಹಾಸದ ಪುಟಗಳಲ್ಲ, ಬದಲಾಗಿ ನಮ್ಮ ಬೇರುಗಳನ್ನು ನೆನಪಿಸುವ ಮಂತ್ರ. ಕಥೆಯು ಕೊನೆಯಲ್ಲಿ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯದ ಸಿಹಿ ಮತ್ತು ಮರುನಿರ್ಮಾಣದ ಕನಸುಗಳ ನಡುವೆ ನಮ್ಮನ್ನು ನಿಲ್ಲಿಸುತ್ತದೆ. [sigh]

ಈ ಕಥೆಯ ಆಳವನ್ನು ನೀವು ಅರಿಯಬೇಕೆಂದರೆ, “Janmabhoomi Ni Mati” ಪುಸ್ತಕವನ್ನು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಓದಬೇಕು. ಆ ಮಣ್ಣಿನ ವಾಸನೆ, ಆ ಹೋರಾಟದ ನೈಜತೆ ನಿಮ್ಮನ್ನು ಎಲ್ಲಿಗೆ ಕರೆದೊಯ್ಯುತ್ತದೆ ಎಂದು ನೋಡಲು ನೀವು ಸಿದ್ಧರಿದ್ದೀರಾ? ಆ ಅಂತಿಮ ತೀರ್ಮಾನ ನಿಮಗೇ ಬಿಟ್ಟಿದ್ದು.