ಘರೆ ಬೈರೆ (ದಿ ಹೋಮ್ ಅಂಡ್ ದಿ ವರ್ಲ್ಡ್)

ಬಿಮಲಾ. ಅಂತರಂಗದ ಕತ್ತಲಕೋಣೆಯಲ್ಲಿ, ಕೇವಲ ಪತ್ನಿಯಾಗಿ ಬದುಕುತ್ತಿದ್ದ ಈಕೆ, ದಿಢೀರನೆ ಹೊರಜಗತ್ತಿನ ಬೆಳಕಿಗೆ ಬಂದು ನಿಲ್ಲುತ್ತಾಳೆ. ಅವಳ ಕಣ್ಣಮುಂದೆ ಈಗ ಎರಡು ದಾರಿಗಳು – ಒಂದು, ಅವಳ ಗಂಡ ನಿಖಿಲ್‌ನ ಶಾಂತಿಯುತವಾದ, ನೈತಿಕತೆಯ ತಳಹದಿಯ ಪ್ರೀತಿ; ಇನ್ನೊಂದು, ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯದ ಹೆಸರಿನಲ್ಲಿ ಉನ್ಮಾದವನ್ನು ಬಿತ್ತುವ ಸಂದೀಪ್‌ನ ಆಕರ್ಷಕ ಆದರೆ ಅಪಾಯಕಾರಿ ಮಾತುಗಳು. ಅವಳು ಒಂದು ಕಠಿಣ ಆಯ್ಕೆಯ ಮಗ್ಗುಲಲ್ಲಿ ನಿಂತಿದ್ದಾಳೆ.

ರವೀಂದ್ರನಾಥ ಠಾಗೋರ್ ಅವರ ‘Ghare Baire (The Home and the World)’ ಕೇವಲ ಒಂದು ಕಥೆಯಲ್ಲ, ಅದು ಮನುಷ್ಯನ ಮನಸ್ಸಿನ ಸುಳಿಯಲ್ಲಿ ನಡೆಯುವ ಕದನ. [short pause]

ನಾನು ಮರೆಯಲಾರದ ಒಂದು ಸನ್ನಿವೇಶವಿದೆ. ಬಿಮಲಾ ಮತ್ತು ಸಂದೀಪ್ ಅರಮನೆಯ ಒಳಾಂಗಣದಲ್ಲಿ ನಿಂತಿದ್ದಾರೆ. ಹೊರಗೆ ದೇಶಭಕ್ತಿಯ ಘೋಷಣೆಗಳು ಕೇಳಿಸುತ್ತಿವೆ, ಆದರೆ ಒಳಗಿನ ಗಾಳಿಯಲ್ಲಿ ಒಂದು ರೀತಿಯ ನಿಗೂಢ ಸೆಳೆತವಿದೆ. ಸಂದೀಪ್ ತನ್ನ ತೀಕ್ಷ್ಣವಾದ ಮಾತುಗಳಿಂದ ಬಿಮಲಾನನ್ನು ಮಂತ್ರಮುಗ್ಧಳನ್ನಾಗಿಸುತ್ತಾನೆ. ಆತ ಹೇಳುತ್ತಾನೆ, “ಬಿಮಲಾ, ಬರಿಯ ಧರ್ಮಪತ್ನಿಯಾಗಿ ಉಳಿಯಬೇಡ, ಇತಿಹಾಸದ ಭಾಗವಾಗು.” ಬಿಮಲಾ ತನ್ನ ಮನಸ್ಸಿನಲ್ಲೇ ಅಂದುಕೊಳ್ಳುತ್ತಾಳೆ: “ನಾನು ಯಾರು? ಗಂಡನ ಪ್ರೀತಿಗೆ ತಲೆಬಾಗಬೇಕೋ, ಅಥವಾ ಈ ಉಗ್ರವಾದದ ಬೆಂಕಿಗೆ ಆಹುತಿಯಾಗಬೇಕೋ?” [sigh]

ಈ ಕೃತಿಯ ಸಾರಾಂಶವೇನೆಂದರೆ, ಅತಿರೇಕದ ದೇಶಪ್ರೇಮ ಮತ್ತು ವ್ಯಕ್ತಿಗತ ಬಾಂಧವ್ಯಗಳ ನಡುವಿನ ಸಂಘರ್ಷ. ಠಾಗೋರ್ ಇಲ್ಲಿ ಒಂದು ಸತ್ಯವನ್ನು ಸಾರಿ ಹೇಳುತ್ತಾರೆ: ಸತ್ಯ ಮತ್ತು ಅಹಿಂಸೆಯನ್ನು ಮರೆತ ಯಾವುದೇ ಹೋರಾಟ ಕೊನೆಗೆ ವಿನಾಶವನ್ನೇ ತರುತ್ತದೆ. ಅವರು ಬಳಸುವ ಭಾಷೆ ಎಷ್ಟು ಮೌನವಾಗಿ ನಮ್ಮನ್ನು ಕಾಡುತ್ತದೆಯೆಂದರೆ, “ಅವಳ ಮನಸ್ಸು ಕೇವಲ ಒಂದು ಅರಮನೆಯಲ್ಲಿರಲಿಲ್ಲ, ಅದು ಇಡೀ ಪ್ರಪಂಚದ ಒಂದು ಬಿರುಗಾಳಿಯ ಕೇಂದ್ರವಾಗಿತ್ತು” ಎನ್ನುವ ಸಾಲು ಓದುಗನನ್ನು ನಿಬ್ಬೆರಗಾಗಿಸುತ್ತದೆ. [medium pause]

ಠಾಗೋರ್ ಅವರ ಕಥನ ಕಲೆಯ ವೈಶಿಷ್ಟ್ಯವೆಂದರೆ, ಅವರು ಯಾವುದೇ ಪಾತ್ರವನ್ನು ಕಪ್ಪು-ಬಿಳುಪಿನಲ್ಲಿ ನೋಡುವಂತೆ ಮಾಡುವುದಿಲ್ಲ. ನಿಖಿಲ್‌ನ ತಾಳ್ಮೆ, ಸಂದೀಪ್‌ನ ಚಾತುರ್ಯ, ಮತ್ತು ಬಿಮಲಾನ ಗೊಂದಲ – ಇವೆಲ್ಲವೂ ನಮ್ಮ ಒಳಗಿನ ಹೋರಾಟಗಳೇ ಆಗಿವೆ.

ಅಂತಿಮವಾಗಿ ಬಿಮಲಾ ಕಂಡುಕೊಳ್ಳುವ ಸತ್ಯವೇನು? ಆಕೆಯ ತಪ್ಪು ನಿರ್ಧಾರಗಳು ಆಕೆಯ ಬದುಕನ್ನು ಯಾವ ಹಂತಕ್ಕೆ ಕೊಂಡೊಯ್ಯುತ್ತವೆ? ಈ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳಿಗೆ ಉತ್ತರ ಸಿಗಬೇಕಾದರೆ, ನೀವು ಈ ಕೃತಿಯನ್ನು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಓದಬೇಕು. ಇದು ನಿಮ್ಮನ್ನು ಕಾಡುವ, ನಿಮ್ಮ ದೃಷ್ಟಿಕೋನವನ್ನೇ ಬದಲಿಸುವ ಒಂದು ಅನುಭವ.